


اکونومیست نوشت: مقامهای ترک و اسرائیلی سالهاست که علیه یکدیگر تهدید و توهین نثار میکنند. از زمان آغاز جنگ اسرائیل در غزه در سال ۲۰۲۳، این جنگ لفظی تلختر هم شده است. اما حالا به نظر میرسد اوضاع دارد از کنترل خارج میشود. سیاستمداران اسرائیلی از ترکیه در کنار ایران نام میبرند. در ۲۳ ژوئن، یک وزیر اسرائیلی مدعی شد که ترکیه، همراه با سوریه، جای ایران را بهعنوان بزرگترین خطر برای کشورش گرفته است. اسرائیل در ۲۸ ژوئن پا را فراتر گذاشت و نسلکشی ارامنه به دست عثمانیها در سال ۱۹۱۵ را به رسمیت شناخت (ترکیه کشتهشدن ارامنه را نه جنایت جنگی میداند و نه نسلکشی).به گزارش انتخاب، در ادامه این مطلب آمده: رجب طیب اردوغان، رئیسجمهور ترکیه، نیز اسرائیل را به نسلکشی متهم کرده است؛ البته در غزه. او اخیراً گفت که بمبارانهای اسرائیل در سوریه و لبنان تهدیدی برای ترکیه به شمار میرود. اوایل ژوئن، وزیر کشورش هم گفت امیدوار است روزی که اورشلیم تحت کنترل ترکیه درآید، فرماندار آن شهر شود. امپراتوری عثمانی تا سال ۱۹۱۷، به مدت چهار قرن، بر اورشلیم و فلسطین حکومت کرده بود.
بخش زیادی از این موضعگیریها برای مصرف داخلی است. بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، که در اکتبر با رأیدهندگان روبهرو خواهد شد، میخواهد روایت «اسرائیلِ در محاصره» را زنده نگه دارد و در نتیجه، نیاز به یک رهبر مقتدر ــ یعنی خودش ــ را توجیه کند. اردوغان نیز که ممکن است انتخابات ترکیه را، که قرار است در ۲۰۲۸ برگزار شود، جلو بیندازد، به یک «دشمن فرضی» نیاز دارد تا افکار عمومی را از تورم ۳۰درصدی و نرخهای بالای بهره منحرف کند.
اما هر دو طرف از این میترسند که توسط دیگری محاصره شوند. اسرائیل به حضور گسترده ترکیه در سوریه و ائتلافهای نظامی نوپای آن با مصر، پاکستان و عربستان سعودی اشاره میکند. ترکیه نیز بر جنگهای اسرائیل در غزه، ایران و لبنان و همکاری آن با شورشیان کرد، انگشت میگذارد. به گفته آصلی آیدینتاشباش از مؤسسه بروکینگز، یک اندیشکده آمریکایی، سیاستگذاران ترک اسرائیل را مانعی بر سر «تکتک پروندههای خاورمیانهای که درگیر آن هستند» میدانند. فعلاً خطر رویارویی مستقیم اندک است، اما دیگر نمیتوان آن را ناچیز دانست.